İdare Hukuku

Hoşgeldiniz



Favorilerime Ekle

 
 
 
 
  İdare > Düzenleyici ve Denetleyici Kurumlar > Tütün ve Alkol Piyasası Düzenleme Kurumu > İçtihat

Birleşik Uyarılar (Tütün Mamullerinin Zararlarından Korumaya Yönelik Üretim Şekline, Etiketlenmesine ve Denetlenmesine İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında Yönetmelik)

T.C.
D A N I Ş T A Y
ONÜÇÜNCÜ DAİRE
Esas  No   : 2009/5805
                Davacı ve Yürütmenin
                Durdurulmasını İsteyen :... A.Ş.                                                           
                Vekili                                      : Av. …
                Davalı                                    : Tütün ve Alkol Piyasası Düzenleme Kurumu
                                                                 Söğütözü Cad. No:21  Söğütözü - ANKARA
                Vekilleri                                 : Av. …
                İstemin Özeti        : Tütün Mamullerinin Zararlarından Korumaya Yönelik Üretim Şekline, Etiketlenmesine ve Denetlenmesine İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında Yönetmelik'in 7. maddesinin onuncu fıkrası ile bu fıkraya dayanılarak alınan "Birleşik Uyarılar"ın uygulanmasına ilişkin usul ve esasların belirlenmesine dair Tütün ve Alkol Piyasası Düzenleme Kurulu'nun 13.05.2009 tarih ve 4721 no'lu kararının 3. maddesinin iptali ve yürütmesinin durdurulması  istenilmektedir.
                Danıştay Tetkik Hâkimi … Düşüncesi  : Yürütmenin durdurulması isteminin reddi gerektiği düşünülmektedir.
                Danıştay Savcısı … Düşüncesi : Yürütmenin durdurulmasına karar verilebilmesi için, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun 27 nci maddesinde öngörülen koşulların gerçekleşmediği anlaşıldığından, istemin reddi gerekeceği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
                Karar veren Danıştay Onüçüncü Dairesi'nce davalı idarenin savunması alındıktan sonra incelenmesine karar verilen yürütmenin durdurulması istemi, savunmanın geldiği görülmekle yeniden incelendi, gereği görüşüldü:
                Dava, Tütün Mamullerinin Zararlarından Korumaya Yönelik Üretim Şekline, Etiketlenmesine ve Denetlenmesine İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında Yönetmelik'in 7. maddesinin onuncu fıkrası ile bu fıkra uyarınca alınan istinaden "Birleşik Uyarılar"ın uygulanmasına ilişkin usul ve esasların belirlenmesine dair Tütün ve Alkol Piyasası Düzenleme Kurulu'nun 13.05.2009 tarih ve 4721 no'lu kararının 3. maddesinin iptali istemiyle açılmıştır.
                4207 sayılı Tütün Mamüllerinin Zararlarının Önlenmesine Dair Kanun'un 1. maddesinde, bu Kanun'un amacının, kişileri tütün ürünlerinin zararlarından, bunların alışkanlıklarını özendirici reklam, tanıtım ve teşvik kampanyalarından koruyucu tertip ve tedbirleri almak olduğu belirtilmiş, 2. maddesinde tütün ürünlerinin yasaklanması, 3. maddesinde de diğer koruyucu önlemlere ilişkin hükümler getirilmiştir. Bu amaçla tütün ürünlerinin paketleri üzerinde konulması gereken uyarılara ilişkin olarak anılan Kanun'un "Kontrolün Sağlanması" başlıklı 4. maddesinin (3) numaralı bendinde;"Türkiye'de üretilen veya ithal edilen tütün ürünleri paketlerinin üzerine, en geniş iki yüzünden, bir yüzüne toplam alanın yüzde kırkından, diğer yüzüne yüzde otuzundan az olmamak üzere özel çerçeve içinde tütün ürünlerinin zararlarını belirten Türkçe yazılı uyarılar veya mesajlar konulur. Bu uyarı yazılarının aynı şekilde, birden fazla paketi bir arada bulunduran tütün ürünleri kutuları üzerine de yazılması zorunludur. Uyarı mesajları resim, şekil veya grafik biçimlerinde de olabilir. Uyarı mesajlarını taşımayan tütün ürünleri ithal edilemez veya satışa çıkarılamaz." hükmü getirilmiş, (5) numaralı bendinde ise "Bu Kanunda sözü edilen yasal uyarı yazıları, resim, şekil veya grafik mesajlarıyla ilgili hususlar yönetmelikle düzenlenir. Bu yönetmelik Sağlık Bakanlığının uygun görüşü alınarak Tütün, Tütün Mamulleri ve Alkollü İçkiler Piyasası Düzenleme Kurumu tarafından çıkarılır." düzenlemesine yer verilmiştir.
                4733 sayılı Tütün ve Alkol Piyasası Düzenleme Kurumu Teşkilat ve Görevleri Hakkında Kanun'un 2. maddesinde, bu Kanunla ve diğer kanunlarla verilen görevleri yerine getirmek ve yetkileri kullanmak üzere kamu tüzel kişiliğini haiz, idarî ve malî özerkliğe sahip, Tütün ve Alkol Piyasası Düzenleme Kurumu'nun kurulduğu belirtilmiş; 3. maddesinin birinci fıkrasının (a) bendinde, bu Kanun gereğince Kurum tarafından yürütülecek görevler ile ilgili düzenlemeleri yapmak; (d) bendinde, 4207 sayılı Tütün Mamullerinin Zararlarının Önlenmesine Dair Kanun'da yer alan hükümler saklı kalmak kaydıyla, tütün ve alkol tüketiminden kaynaklanan kamusal, toplumsal ya da tıbbî nitelikteki her türlü zararlı etkileri önleyecek düzenlemeleri yapmak, bunlarla ilgili kararları almak; (e) bendinde, bu Kanun'un uygulanmasıyla ilgili sektörel düzenlemeleri yapmak Tütün ve Alkol Piyasası Düzenleme Kurulu'nun görevleri arasında sayılmıştır.
                4207 Kanun'un yukarıda belirtilen 4. maddesinin beşinci fıkrası ile 4733 sayılı Kanuna dayanılarak, Avrupa Birliğinin 2001/37/EC sayılı Üye Ülkelerin, Tütün Mamüllerinin Üretimi, Piyasaya Arzı ve Satışına İlişkin Kanun, Yönetmelik ve İdari Hükümlerinin Uzlaştırılması ile İlgili Direktifi hükümlerine paralel olarak hazırlanan ve 25.11.2008 tarih ve 27065 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan Tütün Mamüllerinin Zararlarından Korunmaya Yönelik Üretim Şekline, Etiketlenmesine ve Denetlenmesine İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında Yönetmelikte Değişiklik Yapılmasına Dair Yönetmelik ile değişik Yönetmeliğin "Tanımlar" başlıklı 4. maddesinde ise,  "Birleşik Uyarı: Bu Yönetmelik ekinde yer alan ek uyarılardaki metinler ile bu metinlere karşılık gelen ve kaynak listelerde yer alan metin, fotoğraf, çizim veya resimlerden oluşan uyarıyı, Kaynak Liste : Kurum tarafından "birleşik uyarı"ların elektronik ortamda muhafaza edildiği listeyi" ifade ettiği belirtilmiş, anılan Yönetmeliğin 7. maddesinin 2. fıkrasında; piyasaya arzına izin verilen dumansız tütün mamulleri dışında kalan tüm tütün mamulleri birim paketinin üzerinde, "Sigara/Tütün içmek öldürür" ile "Sigara/Tütün içmek size ve çevrenizdekilere ciddi zararlar verir" şeklindeki iki genel uyarıdan biri ve birleşik uyarılardan birinin bulunacağı, 3. fıkrasında; yukarıda belirtilen genel uyarıların tütün mamulü birim paketinin en çok görülebilen geniş yüzeyine, ek uyarıların ise aynı tütün mamulü birim paketinin en çok görülebilen diğer geniş yüzeyine uygulanacağı, üretici firma tarafından, genel uyarılar ile ek uyarıların kullanım sırası ve süresinin dönüşümlü olarak her bir marka için belirlenerek Kuruma bildirileceği, Kurum'un gerekli gördüğü takdirde kullanım sırasını ve süresini değiştirebileceği, bu uyarıların, ek şeffaf ambalaj hariç olmak üzere perakende satışa sunulan her birim paketin yüzeyi üzerine yazılacağı, Kurum'un, bu uyarıların ambalaj yüzeyindeki konumunu belirleyebileceği, 05.04.2009 tarih ve 27191 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan Yönetmelikle değişik 5. fıkrasında da, bu maddenin ikinci fıkrasına göre gerekli genel uyarı ile dördüncü fıkrasında belirtilen dumansız tütün mamulleri için uyarının, basılı olduğu birim tütün mamulü paketinin geniş dış yüzeyinin en az yüzde otuzunu (%30'unu); ikinci fıkra gereğince basılacak birleşik uyarının ise aynı tütün mamulünün diğer geniş dış yüzeyinin en az yüzde kırkını (%40'ını) kaplaması gerektiği, ikiden fazla geniş dış yüzeyi bulunan veya ikiden fazla görünebilir geniş yüzeye sahip kılınabilecek ya da farklı açılımlarla görünebilir geniş yüzeyin alanı genişletilebilecek şekilde üretilerek piyasaya arz edilecek olan birim paketlerin her bir görünebilir geniş yüzeyinde ve genişletilebilecek olması halinde, genişletilmesi ile oluşacak alan üzerinden hesaplanarak aynı şekilde uygulanmasının  zorunlu olduğu belirtildikten sonra uyuşmazlığa konu onuncu fıkrasında birleşik uyarıların uygulanmasına ilişkin usul ve esasların Sağlık Bakanlığının uygun görüşü alınarak Kurum tarafından belirleneceği kurala bağlanmıştır.
                Yukarıda yer verilen düzenlemelerin birlikte değerlendirilmesinden; Tütün ve Alkol Piyasası Düzenleme Kurumu'nun tütün ürünleri piyasası ile ilgili sektörel düzenlemeleri yapma  ve yasanın gösterdiği çerçevede tütün ürünleri paketleri üzerinde konulacak uyarı ve mesajlarla ilgili düzenleme yapma yetkisine sahip olduğu tartışmasız olduğundan bu yetkiye dayanılarak yapılan düzenleme ile belirlenen birleşik uyarıların uygulanmasına ilişkin usul ve esasların Sağlık Bakanlığının uygun görüşü alınarak anılan Kurum tarafından belirleneceğine dair uyuşmazlığa konu Yönetmeliğin 7. maddesinin onuncu fıkrası ile getirilen kural hukuka uygun bulunmaktadır.
                İptali istenen 13.05.2009 tarih ve 4721 sayılı Tütün ve Alkol Piyasası Düzenleme Kurulu Kararı'na gelince;
                Yönetmeliğin 7. maddesinin onuncu fıkrasına dayanılarak "Birleşik Uyarılar"ın uygulanmasına ilişkin usul ve esasların belirlenmesi amacıyla Kurul kararının alındığı görülmektedir.
                Kurul kararının iptali istenen 3. maddesinde: "Birleşik uyarılara; piyasaya arzına izin verilen dumansız tütün mamulleri dışında kalan tüm tütün mamulleri birim paketlerinin en çok görülebilen geniş ön yüzeyinde, yüzeyin üst seviyesinden kapak açım ya da bandrol bitim noktasından başlamak üzere yer verilir.
Birleşik uyarılar, içerdiği metinsel ve/veya görsel bileşenlere hiçbir şekilde müdahale etmeyecek biçimde genişliği 3 mm’den az ve 4 mm’den daha büyük olmayacak siyah sınır çizgisi ile çerçevelenir.
Birleşik uyarıların kapladığı yüzey; siyah sınır çizgileri ile birlikte, yer aldığı toplam yüzeyin en az yüzde altmış beşini (%65’ini) kaplamalıdır.
En çok görülebilen geniş ön yüzey; önden açılan sert paketlerde paketin açıldığı yüzeyi, yumuşak paketlerde ise en çok görülebilen yüzeylerden herhangi birini ifade eder.
Farklı paket tiplerinde birleşik uyarının uygulanacağı en çok görülebilen geniş ön yüzey, başvuruların değerlendirilmesi sırasında Kurum tarafından belirlenir.
Birleşik uyarılar yer aldığı yüzeyin üst köşesine paralel olacak şekilde ve yer aldığı yüzeyde bulunan diğer bilgiler ile aynı yönde konumlandırılır.
Birleşik uyarılar sabit ve silinemez olarak basılmalıdır. Ancak, sigara dışındaki tütün mamullerinde sökülemez nitelikte olması şartıyla yapıştırılabilir.
                Birleşik uyarılar; tütün mamulleri birim paketlerinin en çok görülebilen geniş ön yüzeyinde dönüşümlü olarak yer alır.
Firmalar üretim ve ithalat programlarını, birleşik uyarılardan her birinin on dört aylık dönem içerisinde %5 ile %9 oranları arasında ve mamullerin her bir çeşidinde ayrı ayrı görünmesi sağlayacak şekilde planlamalı  ve uygulamalıdır.
                Bu Kararda tütün mamulleri birim paketleri için belirlenen usul ve esaslar grupmanlar için de geçerlidir." denilmiştir.
                Yukarıda da belirtildiği gibi, Yönetmeliğin 7. maddesinde "genel uyarılar ile birleşik uyarılar"ın tütün mamülü birim paketinin hangi yüzeylerine uygulanacağı kurala bağlanarak, Kurum'a bu uyarıların ambalaj yüzeyindeki konumunu belirleme yetkisi verilmiştir. Kurul kararının 3. maddesinin 1. fıkrası ile Yönetmelikte belirlenen birleşik uyarıların yer alması gereken tütün mamülleri birim paket yüzeyi tekrarlanarak anılan yetkiye dayalı ambalaj yüzeyi üzerindeki konumunun belirlendiği anlaşıldığından sözü edilen fıkra hukuka uygun bulunmaktadır.
                Kurul kararının 3. maddesinin 2. fıkrası ile getirilen "Birleşik Uyarılar"ın çerçevesinin belirlenmesine yönelik kuralında da, 4207 sayılı Kanun'un 4. maddesinin (3) numaralı bendinde, uyarıların özel çerçeve içinde konulacağının belirtilmiş olması karşısında,Yasa'ya aykırı bir husus saptanmamıştır.
                Anılan maddenin 3. fıkrasında yer alan, "Birleşik uyarıların kapladığı yüzey, siyah sınır çizgileri ile birlikte, yer aldığı toplam yüzeyin en az yüzde altmışbeş'ini (% 65) kaplamalıdır" kuralına gelince:
                4207 sayılı Kanun'un yukarıda metni yazılı 4. maddesinin (3) nolu bendinde; Türkiye'de  üretilen veya ithal edilen tütün ürünleri paketlerinin üzerine, en geniş iki yüzünden, bir yüzüne toplam alanın yüzde kırkından, diğer yüzüne yüzde otuzundan az olmamak üzere özel çerçeve içinde tütün ürünlerinin zararlarını belirten Türkçe yazılı uyarılar veya mesajlar konulucağı öngörülmüş, anılan yasal düzenlemeye paralel olarak Kurul kararına dayanak Yönetmeliğin 7. maddesinin 2. fıkrasında piyasaya arzına izin verilen dumansız tütün mamulleri dışında kalan tüm tütün mamulleri birim paketinin üzerinde, "Sigara/Tütün içmek öldürür" ile "Sigara/Tütün içmek size ve çevrenizdekilere ciddi zararlar verir" şeklindeki iki genel uyarıdan birinin ve birleşik uyarılardan birinin bulunacağı, 5. fıkrasında ; genel uyarının basılı olduğu birim tütün mamulü paketinin geniş dış yüzeyinin en az yüzde otuzunu (%30'unu); birleşik uyarının aynı tütün mamulünün diğer geniş dış yüzeyinin en az yüzde kırkını (%40'ını) kaplaması gerektiği  kurala bağlanmıştır.
                Görüldüğü gibi, yukarıda belirtilen düzenlemeler ile Türkiye'de  üretilen veya ithal edilen tütün ürünleri paketlerinin yüzeyinde uygulanması gereken asgari bir uyarı alanının ve uyarıların kaplayacağı alanın alt sınırı belirlenmiş, üst sınıra ilişkin bir sınırlama getirilmemiş, buna karşılık "Birleşik Uyarı" alanının "Genel Uyarı"nın kapladığı yüzey dışında kalan diğer dış yüzeyin en az yüzde kırkını kaplaması gerektiği vurgulanmıştır. Bu itibarla, "Birleşik Uyarılar"ın kapladığı yüzeyin toplam yüzeyin en az yüzde altmış beşini (%65’ini) kaplaması gerektiğine ilişkin Kurul kararının  3.maddesinin üçüncü fıkrası, Kanun ve Yönetmelikte belirlenen alt sınırı ortadan kaldırır nitelik taşıdığından 4207 sayılı Kanuna aykırı bulunmaktadır.
    Kurul kararının 3. maddesinin diğer fıkralarında Kanun'a aykırı bir husus bulunmamaktadır.
                Açıklanan nedenlerle, Tütün Mamullerinin Zararlarından Korumaya Yönelik Üretim Şekline, Etiketlenmesine ve Denetlenmesine İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında Yönetmelik'in 7. maddesinin onuncu fıkrasının ve Tütün ve Alkol Piyasası Düzenleme Kurulu'nun 13.05.2009 tarih ve 4721 no'lu kararının 3. maddesinin üçüncü fikrası dışında kalan fıkralarının yürütmesinin durdurulması isteminin reddine oybirliğiyle,  anılan Kurul kararının  3. maddesinin 3. fıkrasının ise yürütmesinin durdurulmasına  oyçokluğuyla 13.11.2009 tarihinde karar verildi.
                (X) KARŞI OY : 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 27.maddesindeki koşulların birlikte oluşmadığı anlaşıldığından davacının Tütün ve Alkol Piyasası Düzenleme Kurulu'nun 13.05.2009 tarih ve 4721 no'lu kararının 3. maddesinin üçüncü fikrasının yürütmesinin durdurulması isteminin reddi gerektiği oyuyla, bu fıkraya dair yürütmenin durdurulması yolundaki karara katılmıyoruz.
 

Henüz yorum yapılmamış.

 
  Diğer İçtihatlar

Tütün ve Alkol Piyasası Düzenleme Kurumu

  Mevzuatlar
  Hukuki Açıklamalar
  Makaleler
  Dava Dilekçeleri
 
 

  Copyright © 2009 İdare Hukuku / Künye - İletişim

Bu internet sitesindeki hiçbir bilgi kesin bilgi veya öneri olarak kabul edilmemeli ve herhangi bir karar veya eyleme temel oluşturmamalıdır. Kendi spesifik durumunuz konusunda sadece uzman hukukçudan alacağınız bilgiler doğrultusunda hareket etmeniz gerekir. Bu sitedeki bilgilerin doğruluğu ve geçerlilik süresi konusunda www.idarehukuku.net kesinlikle sorumluluk sahibi değildir.